Poezja z gór

Dział prowadzi: Wojtek

 

Wiersze wybrane z tomiku
„Melodie ojczystej ziemi” 
tłumaczone przez
Olgę Petyk

 

Bohdan Ihor Antonycz

Ojczyzna 

Żółte kwiaty kwitną na nadrzecznych łąkach,
jak za dni dzieciństwa w wirujących mgłach.
Lecą strzały z łuku chyżym lotem ptaka.
białe strzały lat.

Róża i złociste plamy os w koronie,
mokre gwiazdy dymią w wieczór szafirowy.
Jeszcze, jeszcze  tej młodości światło płonie.
chociaż już na plecach lat dziesiątek nowy.

Słuchaj: swego syna wzywa dziś Ojczyzna
tym najprostszym i jedynym, wiecznym słowem.
W wodzie się odbiły gwiazdy i oblicza,
ludzie, oczy piwne, rozśpiewana mowa.

 

Bohdan Ihor Antonycz

Czeremchy

 Pobożny wieczór świeczkę pali -
dymiący czeremchowy kwiat.
Łemkowie z cerkwi powracają,
w zadumie idąc do swych chat.

O górski kraju mój rodzinny -
nie , nie zapomnę czeremch twych,
Kiedy nad nimi księżyc płynie
jak kołacz z owsa twoich niw!

 

Ihor Kałyneć

Ikony 

Z ukwieconego i złotego tła
wychylali się święci moi przodkowie,
poprawili szaty czerwone
niewymuszenie i lekko.
I były mi z nimi dziwnie swojsko,
i otaczało mię czerstwość, jaką jesień,
bo pachniało domem dalekim
i drewnianą cerkwią
bo święci spoglądali uroczyście
na świat gorąco-żółty
oczyma bizantyjskimi
ale malarzy z Żółkwi.

 

Ihor Tracz

 Człowiekiem być

Zdołaj przezwyciężyć siebie
zdołaj przejść przez czad i dym,
zdołaj kochać, kochać życie,
dopóki nie zabraknie ci sił... 

Zdołaj wszystko przezwyciężyć
prawa bytowania w świecie
nie waż się w zwątpić nigdy,
żeś - człowiekiem jest
                               -  nie śmieciem........

 Zdołaj przezwyciężyć wszystko,
zdołaj przejść przez żar płomieni,
ciebie nikt nie przezwycięży.-
          Człowieka na ojczystej ziemi!....

 

Ihor Tracz

Z Ukrainy

cierpię
bez snu....
co noc
śni się
szalony
sen
przychodzą
wszyscy powieszeni
rozstrzelani
osądzeni
zakatowani
przychodzą
wszyscy
jeszcze nienarodzeni
a zabici
proszą aby byli pomszczeni....
cierpię
bez snu
co noc
śni się
szalony
sen....
z Ukrainy
znów
przychodzą -
już
skazani
na śmierć....
cierpię
bez snu....
co noc
śni się
szalony
sen.....
 

Wiersze wybrane z tomiku poetki
Olgi Petyk
„Łemkiwski porohy” - „Łemkowskie progi”
Tłumaczyli klopsik & luba.

 

Otcze nasz                                 Ojcze nasz

Otcze nasz szczo żywesz na nedustupnych horach a jak inszi każuci zowsim blyzko  bilja nas Nechaj slwaytćsja Twoje imja po wsij zemli i poze neju i haj pryjde i haj pryjde haj nareszti pryjd Twoje carstwo, my joho chiba darmeno żdem ? Haj panuje Twoja wolja skriz, haj pidkoryćsia jij swit j naszi pokaliczeni sercia i chlib nam daj szczodennyj i swobodu – dowhożdannyj dar - daj ii, jak wodu dlia pokynutych na suszi ryb, J prosty szczo my ne możemo wże żyty jak żyly, szczo mrijem czasom pro zahybel switu i pro smerć I prosty szczo ne proszczajemo wże z lehkym sercem (chocz chotily b) Ne wtedy nas u spokusu wbyty w sobi wiru i nadiju, i lubow ludej, i sapsy nas jak lysz Ty odyn spasujesz ne zważajuczy na wse

Ojcze nasz co żyjesz na niedostępnych górach, a jak inni mówią – całkiem blisko nas Niechaj będzie sławione Twoje imię po całej ziemi i poza nią i niech przyjdzie i niech przejdzie niech wreszcie przyjdzie Twoje królestwo my jego chyba daremnie czekamy ? Niech panuje Twoja wola wszędzie, niech upokorzy się jej świat i nasze skaleczone serca i chleb nam daj codzienny i swobodę – długo czekany dar - daj ją, jak wodę dla wysuszonych ryb, I wybacz, że my nie możemy już żyć jak żyli że marzymy czasem o zaginięciu świata i o śmierci I wybacz nam, że nie wybaczamy już z lekkim sercem (chociaż chciałoby się) Nie prowadź nas na pokuszenie Zabijając w sobie wiarę i nadzieję i miłości ludzi i poratuj nas jak tylko Ty jeden ratujesz nie zważając na wszystko

 

U Werchomli Welykij                                   W Wierchomli Wielkiej

Kolyska moho rodu - Miż smerek, Po toj bik dorohy J poprdawoji chwyli, Naprykinci Naszoho etnicznoho Rozlywu Sporożnenu kolysku Hojdajuci wychry, Liudej lyboń, tam uże Cych ljudej tam uże Ne bude Lyboń Czudo Prote ja wiriu w czuda Burewjiji, Doszczi i soncia zlywy Obmywajuci tebe, Jak liube dytja kolysku bez dytyny. Prote ja wiriu w czuda, Pered oczyma - czia pustynia I pokriwczi z priażi, z - pid wikna Swjatyni Jich pidnis chtoś, Chto prochodyw  mymo, Czy, może, chtoś, Chto zalyszywś Motoroszno, Koly podumaty pro tu cerkowciu ta j pro istorju z prokrwciamy, zirwanymy z czaszi, z Najswjatiszoho, szczo ijch wykynuly kriź wikno. Tym dużcze wiriu w czuda, Hospoda pila, Wkryti chmaroju Dywowyżni, Cwitucze zminiujuci u pustyszcze I znowu Peretworjujuci u cwituczyj sad,  Je syłni Je bezbarwni Zciljajuoci zszarpni sercia I cili rody I parody

Kołyska mojego rodu miedzy świerkami po tej stronie drogi i Popradowej fali na końcu naszego narodowego rozlewu Opustoszałą kołyskę huśtają wichry, ludzi pewnie tam już nie ma tych ludzi tam już nie będzie pewnie cud Ale ja wierzę w cuda burze deszcze i słońca omywają Ciebie jak kochane dziecko kołyskę bez dziecka ale ja wierze w cuda, przed oczami – pustynia Świątyni ich pokąsał ktoś kto przechodził obok czy może, ktoś kto został jak pomyśleć o tej cerkiewce i o jej historii zerwanymi z Najświętszego co ich wyrzucili przez okno Tym bardziej wierzę w cuda zakryte chmurą dziwne kwitnące zmieniają w pustkę i znowu przewracają w kwitnący sad, są bezsilni są bezbarwne scalają poszarpane serca i całe rody i narody

 

My - bez chaty                                               My - bez domu

Pry szljachu do kołysznich Ripok donedawna były Schody, jaki nikudy ne weły, kusoczok mostu dlja czyijchś nih, cej mist zniczwe`ja uwirwawsja, ne stało takoż                    nih. Jak wody repetuwały, betonowa sira masa spownjuwała krykom prostir: <<My –bez chaty, nas zabuły gazdy naszi, ijdyczy ne wzjały naszi, w nas dociłnisti                    zahubyła wsi dorohy. Jak szcze dowho nam styrczaty miż rozbuchnych cych traw, nas wrażaje nebo, szczo nad namy. A najhirsze – ce wsena biłymy, jak snih sadamy>>

Przy drodze do dawniejszych Ripok Do niedawna były schody Które w nicość nie prowadziły Schody samotne i smutne, Kawałeczek mostu dla czyichś to nóg Ten most niechcąco oberwał się Nie stało także               Nóg Jak oni wrzeszczeli Betonowa szara masa Napełniała krzykiem przestrzeń: <<My- bez domu, o nas zapomniały gospodarze nasze, odjeżdżające, nie zabrali ze sobą w nas „dociłnisti”                    zgubiła wszystkie drogi Jak jeszcze długo nam sterczeć Pomiędzy bujnymi tymi trawami nas uraża niebo co nad nami a najgorsze, jak śnieg sadami>>

 

Cerkiwka w Andriijwci                              Cerkiewka w Andrijewce

Łystky popadały na dodłu, ptachy widletiły zrynajesz wraz peredi mnoju, jak marewo w osinnij cij pustyni, leheńko oprominenij usmiszkoju moho benteżnoho witannja. Jak nejmowirna kazka, ty na tli derew w jakych spylynosja czyttja i, jak zakljakla kwitka, zabałzamowana pid pamorozi sklom. I w synjawi nebes nezemna ty cariwna, szczo zemli z ijij kruteżamy i horem widreklasja. I krjacze hajwornnja bucimto ne wmila proty zla borotyś, ach zradnyce, ty                bezpotomna, nikoho wże pochożoho na sebe na cych pahorbach kruhom ne ne zrodysz. Spljati sotworyneli twoij w mohyłkach obezchreszczenych, i czasom chrest ijch szcze jakyjś deś zradyti. O, budź na horbi cim ty- wynesena z neisnnnja duchom - u tobi j poselywsja duch. Chwała Jomu, bo oś zmohly my prysisty tut, neproszenymy histimy buty na hostyni, mow ti Odysy. A ty cerkwyczko, taka zaplutana u siti hilok i steżok nelehkych, stiłky do tebe pidnimajetisja, szczo, mabuti, sam lysze Chrystos zumije naladnty bezlad cej i wywesty tebe na twerdi, i na prjamotu miż krutyznamy cych hir. Wid pretołunaszoho kołysszńoho wid hljane i nas wpiznaje, i znatyme, z jakych dorih z jakych poplytań                   i mereż lychnych, z popelyszcza, z popelyszcza jakoho dowoloklyć sjudy żywi.

Liście spadły w dół, ptaki odleciały pojawiasz się nagle przede mną, jak mara w jesiennej tej pustyni leciutko opromienionej. uśmiechem mojego radosnego powitania Jak nieprawdopodobna bajka, Ty na tle drzew w których zatrzymało się życie i jak zesztywniały kwiatek, zabalsamowany pod przymrozku szkłem. I w sinawych niebiosach nieziemska Ty królewna co ziemi z jej niepewnością i biedą odrzekła się. I kraczą gawrony niby to nie umiała przeciw złu walczyć, Och, zdrajczyni, Ty                              bezpotomna Nikogo już  podobnego do ciebie na tych pagórkach wszędzie nie zrodzisz. Śpią stworzyciele twoi w mogiłach nie świeconych, i wasz chrzest ich jeszcze jakiś gdzieś zdradzi. O bądź na górce tej ty wyniesiona z nieistnienia  duchem - w tobie osiedlił się duch. Chwała Jemu bo mogliśmy przysiąść tu, nieproszonymi gośćmi być tu na gościnie, jak te Odysy. Ach ty cerkiewko, taka zaplątana w sieć gałęzi i ścieżek niełatwych, tyle do ciebie podnoszących się, Co ty pewnie sam tylko Chrystus zmoże załagodzi bezwład ten I wyprowadzi ciebie na twardą i prosta drogę pomiędzy zakrętami tych dróg Od ołtarza naszego dalekiego On popatrzy i nas rozpozna, i wiedzieć będzie z jakich dróg z jakich poplątań               „i mereż lychnych,” Z pogorzeliska, z pogorzeliska jakiego dowlekliśmy się tutaj żywi.

 

Mołytwa za Ukraijnu 1                                   Modlitwa za Ukrainę 1

Boże ! Ty stworyw cej swit i maleńku zemlju. Ty pidtrimujesz u naszim switi wse żywe. Podajesz pożywku horobcjam i lewam hajworonnju dbajesz pro lileij połowi, aby w krasi zrostały. Władarju łaskawyj! Dozwoł nam prożywaty na zemli, jak Ty pisłja bahatioch stolti daruwaw nam na wlasnisti. Otcze! Nechaj pryjde carstwo Twoje w Ukraijnu bo aż husto wid strachiti. Nedruhy buly tut protjahom wikiw panamy Teper nanacze prymnożyłsja ijch. Wony – pomiż - namy - wsich mastej. i z dnja naszoho zrobylasja nicz! Hospody swjatyj! Daj nam chlib, daj nam odjah, podaj sercju switłyj skarb, szczob wid chlody i wid hołody ne zahynuły na swijm wże wlasnim poli u czas woli dowhożdanoij, u czas woli !!

Boże ! Ty stworzył ten świat I maleńką ziemię. Ty podtrzymujesz W naszym świecie Wszystko żywe Podajesz pożywienie Wróblom I lwom Gawronom Dbasz o lilie polne Aby w piękności rosły Władco łaskawy! Pozwól nam Żyć na ziemi Jak Ty Po tylu wiekach Darujesz nam Na własność Ojcze Niechaj przyjdzie Królestwo Twoje W Ukrainie Bo aż gęsto Od strachu Nieprzyjaciele byli tu Przez wieki panami naszymi Teraz niby Pomnożyłeś ich Oni - między nami Wszystkich maści I z dnia naszego Zrobiła się noc ! Gospodarzu święty Daj nam chleb Daj nam odzież Podaj sercu jasny skarb Żeby od chłodu i od głodu Nie zginęli Na swoim własnym już polu W czasie wolności długo czkanej W czasie wolności !!

 

Mołytwa za Ukraijnu 2                                   Modlitwa za Ukrainę 2

Były droty i katiwni i wselenśkyj strach. Teper- stiłky woli dlja usich na cij zemli, szczo aż straszno! Wsi, szczo nas nenawydjati, bez prawdy znachabniły Chiba ce ijchnij czas i rozdołlja czas dlja nych?  Boźe ! My do Tebe prostjahajem ruky, prostory bez meż obmeż! i nesytoij tijeij woli czudo widczaryj! Serdeć bastiony, nechaj na storiżi i – mytnyci zasiky. Nepidkupnych, syniw czesnych nam poszly! Zwedy whoru nepodatływi stowpy kordoniw skriz ! Jedynyj Ty nasz Boże, uratuj nas u cij swobodi! Chaj ne w`jane kuszcz nadijnyj, szczo Ty zasadyw chaj ne  w`januti nedostyhłych peremoh ohorody

Były druty i katownie i wszechobecny strach Teraz –tyle wolności dla wszystkich na tej ziemi że aż strach ! wszystkich, co nas nienawidzą, bez prawdy Chyba to ich czas dla nich ?   Boże ! My do Ciebie wznosimy ręce przestrzeń bez granic ogranicz ! I niesytej tej wolności cudo odczaruj ! „Serdeć bastiony”, Niech na straże Nieprzekupnych Synów uczciwych nam poszli ! Wznieś w górę niepodatne „stowpy” granic wszędzie Jedyny Ty nasz Boże poratuj nas w swobodzie ! Niech nie więdnie krzak co ty zasadził niech nie więdną niedojrzałe zwycięstw ogrody